Autofictief navelstaren op Pedro Almodóvars ‘Bittere Kerstmis’

Dat de Spaanse sterregisseur Pedro Almodóvar vaak films maakt die semi-autobiografisch zijn is sinds het schitterende pijn en glorie (2019) geen geheim meer. Daarin speelde zijn favoriete alter ego Antonio Banderas een regisseur in de tweede helft van zijn carrière die de balans van zijn leven opmaakt. Zijn nieuwe film Bittere Kerstmis (Bittere Kerstmis) is wat dat betreft een herhaling van zetten. Acteur Leonardo Sbaraglia lijkt met zijn grijze haar en baardje zelfs een beetje op Banderas, die met een vergelijkbaar uiterlijk weer op Almodóvar leek.

In het ingetogen Bittere Kerstmis worden twee tijdlijnen door elkaar gevlochten. In beide gevallen speelt een filmmaker met writer’s block net iets te veel leentjebuur bij de werkelijkheid dan kies is tegenover de mensen wier levens in fictie worden omgezet. Het wordt nooit zo scherp dat je het een ethische kwestie zou kunnen noemen. Dit is een film over de kleine pijn die autofictie op kan roepen. Gezien de populariteit van het genre in film en literatuur is het ook een oproep aan de lezer of kijker: hoe gulzig verorbert die de verhalen van echte anderen?

Zoom in

Er zijn veel verhaallijntjes rondom rouw en verlies, fysieke en psychosomatische pijn. Ogenschijnlijk bijfiguren blijken uiteindelijk belangrijker dan gedacht. Dat is al bijna een spoiler, maar ik denk dat als je dat weet de melancholie van de film minder vrijblijvend is.

Droste-effecten

In het deel dat zich zo rond 2000 afspeelt draait het om Elsa, ooit een succesvolle indiefilmer, die nu haar geld verdient met commercials. In het verhaalheden duikt Almodóvars alter ego Sbaraglia achter het toetsenbord op, met achter hem in de boekenkast duidelijk het vuistdikke Reclame vandaag bovenop het bescheidener ogende Film gestapeld. Er zijn in de kleurrijk vormgegeven film, wil dit beeld maar zeggen, nog wel wat meer Droste-effecten te ontdekken.

Dat is zowel de kracht als de zwakte van Bittere Kerstmis. Almodóvar is te slim en te speels om de twee plotlijnen zomaar op elkaar te laten passen. De oudere filmmaker Rául ontdekt iets over de prijs die al dat grasduinen in de levens van anderen met zich meebrengt. Maar über-auteur Almodóvar is er ook niet helemaal uitgekomen. De film navelstaart en legt daarna toch de bal weer bij de toeschouwer in plaats van die zelf in het doel te schieten.

https://www.youtube.com/embed/mGJvi51b_84

Geef cadeau





Deel





Mail de redactie