Ondanks ‘grootste game ooit’ deze maand, verdwijnen banen in de game-industrie

Deze maand belooft een spannende maand voor veel gamers te worden. Niet alleen komt met The Legend of Zelda: Ocarina of Time een nieuwe versie van een van de best beoordeelde games aller tijden uit, ook het langverwachte GTA VI verschijnt halverwege deze maand.

Het zesde hoofddeel uit de Grand Theft Auto-reeks belooft financieel gezien de grootste game ooit te worden. Volgens analisten kostte het spel meer dan een miljard euro om te maken, maar dat lijkt uitgever Rockstar Games ruimschoots te gaan terugverdienen. Uit prognoses(opent in nieuw venster) blijkt dat de game alleen al in de eerste week tussen de 2,9 en 4,6 miljard euro kan gaan opleveren. Alleen al door GTA VI vallen de totale inkomsten uit spellen op gameconsoles dit jaar naar verwachting ruim 17 procent hoger uit dan vorig jaar.

Astronomische cijfers, tekenend voor de al jaren groeiende game-industrie. Onderzoeksbureau Newzoo becijferde dat er in de wereldwijde gamesmarkt dit jaar zo’n 192 miljard euro omzet wordt geboekt. Dat is ongeveer 6 procent meer dan in 2023. Ook voor de komende jaren ziet het er financieel rooskleurig uit, met een verwachte omzetgroei van ruim 4 procent.

Die cijfers staan in schril contrast met de verhalen over massaontslagen in de game-industrie en gamestudio’s die hun deuren moeten sluiten. In januari van dit jaar kondigde uitgever Ubisoft bijvoorbeeld aan honderden banen te schrappen. Ook moesten Ubisoft-kantoren in Zweden, Canada en Servië dicht. Daarmee zou het bedrijf zo’n 200 miljoen euro per jaar besparen.

Microsoft meldde in juli de grootste reorganisatie in de geschiedenis van Xbox aan, met 3200 mensen die hun baan gaan verliezen, waarvan de helft direct. En vorige maand besloot EA om na meer dan dertig jaar de invloedrijke gamestudio BioWare te sluiten. Daarmee werd ook de ontwikkeling van het nieuwe deel in de bekende Mass Effect-reeks stopgezet.

In totaal werden dit jaar al ruim 11.000 gamemakers ontslagen, met name in Noord-Amerika en Europa, blijkt uit cijfers van ASGC(opent in nieuw venster). Veel mensen vinden overigens na ontslag wel weer elders werk in de game-industrie.

De malaise bij gamebedrijven begon na de coronatijd, zegt Jeroen Derwort, voorzitter van branchevereniging Dutch Game Association. “Tijdens corona was er nog een hosanna-stemming bij makers, omdat mensen veel thuis zaten en meer geld aan games besteedden. Daarom kwam er ook meer geld van investeerders voor nieuwe games.”

Na de coronatijd kwamen er volgens hem in korte tijd veel grote nieuwe spellen op de markt. “Die zijn heel duur om te maken, en wisten lang niet allemaal uit de kosten te komen. Daardoor vielen grote investeringsfondsen om. Die trokken sommige kleinere gamestudio’s met zich mee.”

In Nederland ging bijvoorbeeld het Utrechtse Ronimo Games in 2023 failliet, Paladin Studios uit Den Haag sloot in 2024. Voor de Nederlandse ontwikkelaar PlayerUnknown Productions viel het doek afgelopen zomer, nadat de studio eerder al was gedwongen om personeel te ontslaan. Afgelopen week was er een faillissementsveiling, waar geïnteresseerden dure specialistische hardware voor een fractie van de nieuwprijs konden kopen.

Gameontwikkelaar Keano Raubun richtte twee jaar geleden de Utrechtse studio Veelpoot op. Hij zette onlangs een paar vacatures online. “Binnen een dag had ik daarop al 1200 reacties binnen, van gamemakers over de hele wereld”, zegt Raubun. “Daar zaten ook mensen met jaren ervaring bij, die na de massaontslagen geen werk hadden.”

Behalve de tegenwind waar gamemakers over de hele wereld nu last van hebben, speelt er volgens Derwort in Nederland nog meer mee. “In Breda hebben we een van de beste gameopleidingen ter wereld, maar je moet ook Nederlandse bedrijven hebben waar dat talent vervolgens terechtkan. Veel afgestudeerde makers gaan nu werken in het buitenland. Er zijn veel kleine Nederlandse gameontwikkelaars en ook een paar grote, zoals Guerrilla Games en Azerion. Maar daartussenin is er weinig.”

Hij pleit daarom voor meer stimulering vanuit de overheid. “Buurlanden als België en Engeland geven meer subsidies voor nieuwe games, maar Nederland bungelt er een beetje achteraan.”

Ook zijn games in het buitenland vaak goedkoper om te maken, zegt Derwort. “Duitsland en Canada zijn groot in deze industrie. Een game ontwikkelen kan daar soms wel de helft van de kosten schelen.”

Ondanks de moeilijke periode waarin de game-industrie zich bevindt, raadt ontwikkelaar Raubun mensen toch aan om er te gaan werken: “Als je een beetje gek bent en lef hebt, dan zeker. Maar je doet het zeker niet voor het geld of de stabiliteit.”